۱۳۹۸ تیر ۱۶, یکشنبه

کابوسهای اقامت

#تلخی_های_مهاجرت 
الانکهمی‌نویسمساعت۰۶:۴۳صبحاست. بیستدقیقهایاستبااضطرابازکابوسپریدم. هنوزتپشقلبدارموتصمیمگرفتمبنویسم،برایهمهآنهاییکهشایدفکرمی‌کنندمهاجرتآساناستیاماخارجنشین‌هابیدردهستیم. 
تاگرفتناقامتدائمیککشور(نهتابعیت)،شمابرایزندگیو‌کارنیازمندبهداشتناقامتهایموقتزمان‌دارهستید. اینبرایتمامکشورهاصادقاستامانوعاقامت‌موقت،مدتزمانشانوشرایطشانمتفاوتاست. ازهشتسالویازدهماهیکهمهاجرم،استرسواصطرایجوابازادارهمهاجرترادردورههایمختلفداشتم. فرقینمی‌کندکهمدارکبینقصداشتهباشیدیابدانیداشکالیدرپروندهدارید،اضطراببرایجوابادارهمهاجرتباشماهست. سالهایدانشجوییانقدرمهمنبود،هرسالبایدتمدیدمی‌شدواگربهموقعوآنلایناقداممی‌شدجوابزودمیامد. دردورانیکهبرایاقامتکاریاقداممی‌کردمازیکماهقبلازشروعدرخواستجدیدتاروزفرستادنمدارکوبعد‌تاگرفتنجواب،بسیارحالمبدبود. هرچهزمانمی‌گذشتاضطراببیشترمی‌شد. مثلادفعهاولکهبرایاقامتکاریاقدامکردماضطرابکمیتریداشتماماهرچهزمانگذشتوبیشتردراینکشورماندماضطراببیشترشد. دلیلاصلی‌اشهماینبودکهازسال۲۰۱۴و‌پشتش۲۰۱۵ادارهمهاجرتقوانینشراسختترو‌نامفهوم‌ترکرد. اگرقبلامطمئنبودیهمهمدارکدرستاستو‌جوابقطعامثبتاست،الاننمی‌توانیمطمئنباشیچونیکسریتبصرهدرخودادارهمهاجرتاستکهعمومازآناطلاعندارنوهرباریکتفسیرجدیدازقانونگنگاقامتمی‌کنند. حتیبرایدرخواستویزایتوریستیبرایبستگانهمایندلهرهواضطرابوجوددارد. سالقبلکهوالدینمرادعوتکرده‌بودمتاگرفتنجوابشانمنروزیصدبارمُردمو‌زندهشدم. دوستیکهبعدهشتسالبالاخرهاقامتدائمو‌پشتشپاسسوئدیگرفتمی‌گفت: «انقدرتماماینسالهابرایپروسه‌هاماسترسواضطرابداشتموتاپایافسردگیرفتمکهدیگهنسبتبهاینجواببیاحساسشدم». 
سالگذشته،بعدازیکسالونیمانتظار،بهجایگرفتناقامتدائمباجواب«اقامتموقتیکساله» روبهروشدم. یکدورهدلسردیکوتاهمدتداشتم. اگرکسیازاقامتازمنمی‌پرسیدیاخبرگرفتناقامتکسیرامیشنیدمخشمگینمی‌شدمودرشرایطیمی‌زدمزیرگریه. حتییکدورهبهنیکلاسمی‌گفتمبایدازاینکشوربریم. کشوریکهبرایافرادکوشاارزشقائلنیست. یکسالگذشتومنشرایطناعدلانهراپذیرفتمتااینکهدوبارهزماندرخواستشود. اوایلماهژوئنبرایتمدیداقداممی‌کردم. دستودلمنمی‌رفت. وضعنیکلاسبدتربود. منحتیازلحاظروحیوروانیتواناییخواندنسایتبرایتهیهمدارکرانداشتمونیکلاساینکاررامی‌کرد. بالاخرهبعدازدوهفتهودرحالیکهتنهادوهفتهدیگرمهلتدرخواستداشتمبااضطرابنشستمبهپرکردنفرموبرخلافتصورممثلدفعهقبلنبودوفقطیکفرمازطرفنیکلاسوچهارسوالازطرفمنبایدپاسخدادهمی‌شد. انقدرسادهبودکهباورماننمیشدومداممیگشتیمببینیمچیزیازقلمنیفتاده. چهاربارمدارکلازمرابارگذاری-حذف_بارگذاریکردیمکهمطمئنباشیمدرستند. درخواسترافرستادیمودرعرضیک‌ثانیهایمیلآمدکهمدارکدریافتشد. اینیعنیمناززمانانقضایاقامتفعلیتاگرفتنجواببرایدرخواستتمدیدماجازهماندندرسوئدو‌کاررادارم. اگرمدارکبعدازانقضایاقامتفعلیفرستادهشودبایدازکشورخارجشد. 
دیروزآناقامتمنقضیشدوازامروزتاگرفتنجوابمنبهنوعیدرسوئدزندانیهستمچوناگرخارجبشوماجازهورودندارم(مگربرایمواردیخاصکهبایدنامهادارهمهاجرتداشت) ازروزیکهآنایمیلراگرفتمدیگربهسایتادارهمهاجرت( بهدلیلهمانحالبدیکهدچارشمی‌شوم) سرنزدمکهدیشبکابوسبهسراغمآمد. شروعشاینبودکهکسیپرسیدچککردممدارکمرسیده؟جوابدادم: ایمیلگرفتم. گفت: امابروحتماسایتراچککنگاهیاشتباهمیشه. ازآنلحظهتابیدارشدنبادلدرد،تپشقلبوحالبد،مندرخوابدرحالپیداکردندسترسیبهاینترنت،چککردنسایتبودموسایتانقدرقاطیپاطیبودکهنمیشدفهمید. دادمیزدم،گریهمی‌کردموبهخودملعنتمیفرستادمکهچراچکنکردمونیکلاسهممبهوتمدامسایترابالاپایینمی‌کردوباگفتناینکه: « نهثبتنشده» ازکابوسپریدم. ایمیلمرابازکردمومجدداایمیلادارهمهاجرتراخواندم،بهسراغسایتبرایکنترلپرونده‌امرفتم،آنجاهمهمهچیزدرستبود. دلممیخواستبزنمزیرگریه! 
تازهالانبعدازنیمساعتنوشتنتپشقلبمآرامگرفت. اینجورمواقعلعنتمنثارغاصبانسرزمینممی‌شود،آنهاکهنامش،پرچمشواعتبارشرادزدیدن. آنهاکهمثلاختاپوسبرکشورمنشستهاندوماراازسرزمینمانفراریدادهاند. بعدشبهسوئدوسوسیالدموکراتهاوهمراهانچپشانلعنتمی‌فرستمکهبهشدتمخالفمهاجرینتحصیلیوکاریهستندوفقطدنبالپذیرشپناهندهبههدفنیرویکارارزانباژستعدالتخواهیوانساندوستیهستند. بعدبهتمامهموطنانیلعنتمیفرستمکهباپرونده‌هایدروغین،بهخیالخود«زرنگبازی» موفقبهاخذاقامتشدند. ادارهمهاجرتبرخلافتصوراینزرنگان،میداندآنهاتقلبمی‌کننداماچونراهاثباتنداردناچاراستتفسیرهاییبرقوانینبگذاردتاراهتقلبراسختترکندامادودشبهچشمافرادصادقمی‌رود. اینروزهاافرادزیادیجوابردبرایویزایتوریستیوالدینشانگرفتهاند. ادارهمهاجرتبهآنهاگفتهوضعیتاقتصادیایرانبداستوشمامعلومنیستکهبرگردید. درحالیکهبرخیازاینوالدینبارهاآمدهوبرگشته‌اند. قطعابایدبهعنوانمقیمانوشهروندانسوئدبهاینرفتارادارهمهاجرتاعتراضکرد،امانمی‌شودفقطبهآنهاخردهگرفتچونآنهاهموظیفهخودشانراانجاممی‌دهند. وقتیخودمافرادیرامیشناسمکهبهبهانهدیداریازایمانفرزندآمدندوبعددرخواستپناهندگیدادهاند،یادردفعاتقبلیکهآمدهاندمدامتمدیدبرتمدیدکردندتابتوانندبهانهایبرایماندنجورکنند،ادارهمهاجرتبدبینمی‌شود. اینافرادمتقلبومنفعتطلبکاررابرایکسانیسختمیکنندکهواقعاتغییردیندادهاندویاواقعامحتاجپناهندگیاند. کاشاینهموطنان«زرنگ» کمیشرافتداشتن!